====

49 lượt xem

Hiệp Hội Gốm Sứ – Hình dáng ấm tử sa nổi tiếng (P4)

Hình dáng ấm tử sa

Ấm tử sa là một phần không thể thiếu trong bộ trà cụ của những người sành trà. Với hàng loạt các ưu điểm vượt trội, ấm tử sa đã chinh phục cả những khách hàng khó tính nhất. Hình dáng ấm tử sa vô cùng đa dạng. Mỗi kiểu dáng khi được nghệ nhân khắc hoa văn, thơ, thư pháp sẽ biến thành tác phẩm nghệ thuật thực sự. Trong bài viết này, chúng tôi sẽ tiếp tục giới thiệu với các bạn về nội dung này. Hi vọng, đây sẽ là những thông tin hữu ích…

Tóm tắt nội dung (mục lục)

Hình dáng ấm tử sa – Ấm Dung Thiên

  • Dáng ấm trà tử sa Dung Thiên lấy hình ảnh từ Phật Giáo. Bụng ấm mô phỏng lại cái bụng của Phật Di Lặc. Tổng thể dáng ấm có cổ ngắn, nắp ấm có chóp hơi nhọn, bụng ấm tròn lớn.
  • Tên Dung Thiên có nghĩa là “Bụng to chứa được mọi việc trong thiên hạ”.
  • Dáng ấm Dung Thiên do đại sư Lã Dao Thần sáng tạo. Hình dáng khởi thủy của ấm dẹt, sau này nó được làm cao hơn. Việc chế tạo ấm để cho tổng thể cân đối đòi hỏi tay nghề rất cao của người làm ấm.
  • Ấm tử sa Dung Thiên được làm từ nguyên liệu đặc biệt. Đó là một loại đất sét rất mịn, nó chứa Thạch anh, Silic, Mangan, Cao lanh, Canxi, Crome oxide, Mica và nhất là chất sắt.
  • Ấm được nung ở nhiệt độ trên 1000 độ C. Tuy nhiệt độ nung cao nhưng ấm không bị cong vênh, nứt nẻ hay biến dạng. Độ co ngót của ấm khoảng 8-25%.
  • Sự pha trộn đất với nước theo tỉ lệ bí mật của các nghệ nhân là ẩn số khiến ấm Dung Thiên trở nên độc đáo. Nắp ấm khít, không cong vênh, giữ hương giữ nhiệt của trà. Dùng nắp ấm cà lên thành ấm nghe âm thanh phát ra rất trong và sắc. Khi nghiêng một góc 90 độ nắp ấm cũng không bị rơi khỏi thân.
  • Ấm tử sa nói chung và ấm Dung Thiên nói riêng có đặc tính có một không hai là hấp thụ rất tốt hương vị của trà được pha bên trong nó. Ấm dùng càng lâu thì càng hấp thụ nhiều hơn hương vị của trà. Nếu dùng lâu, khi pha trà mà không cho trà vào vẫn tỏa ra hương trà.
  • Khi rót trà ấm có độ ngắt nước chuẩn, không bị rớt rọt ra miệng vòi.
Hình dáng ấm tử sa
Hình dáng ấm tử sa – Ấm Dung Thiên

Hình dáng ấm tử sa – Ấm Tư Đình Hồ

  • Ấm Tư Đình đời đầu có miệng nhỏ, vòi cong và gọn.
  • Thời đầu ấm được khắc tên tác giả bằng dao tre dọc theo viền nắp hoặc đáy ấm. Sau này, nó được thay bằng triện khắc ở đáy ấm.
  • Vòi ấm Tư Đình thường là một lỗ không có lưới lọc. Ấm được đánh giá cao do dáng ấm thanh lịch và tinh xảo. Đây được xem là một trong những ấm nổi tiếng nhất trong lịch sử ấm tử sa Trung Quốc.
Hình dáng ấm tử sa
Hình dáng ấm tử sa – Ấm Tư Đình Hồ

Hình dáng ấm tử sa – Ấm Tuyến Viên Hồ

  • Ấm Tuyến Viên Hồ là một trong những dáng ấm tử sa kinh điển về hình khí. Đây là loại ấm có dáng tròn, là loại hình khí chung thủy của các nghệ nhân. Dáng tròn được tạo ra không cùng một hướng, không cùng một độ cong.
  • Tuyến Viên là loại ấm có đường tròn nổi giữa thân ấm. Đồng thời, đường tròn này cũng chạy quanh thân ấm.
  • Ấm Tuyến Viên có rất nhiều biến thể. Tuy nhiên, đặc điểm chung và dáng chuẩn nhất vẫn là đường tròn giữa thân ấm như phần nối giữa hai hình bán cầu hợp lại.
  • Tổng thể thân ấm là các đường cầu dẹt từ thân, nắp, vòi và quai ấm. Trông rất liền mạch và thống nhất.
  • Vòi ấm cho dòng chảy tốt, thẳng, suôn và đều. Ấm Tuyến Viên Hồ hấp thụ và lưu giữ hương thơm của trà lâu.
  • Ấm thường được chế tạo bằng đất tử sa màu tím .
Hình dáng ấm tử sa
Hình dáng ấm tử sa – Ấm Tuyến Viên Hồ

Hình dáng ấm tử sa – Ấm Hán Vân Hồ

  • Ấm tử sa Hán Vân Hồ do Cố Cảnh Chu chế tác.
  • Hán Vân Hồ là tạo hình khí cụ khá đặc sắc thuộc chủng loại tử sa.
  • Hán Vân Hồ được sáng tạo nên từ những hình ảnh ấm truyền thống. Thân ấm toát lên vẻ cổ phác, không hề có hoa văn.
  • Tạo hình ấm khá đơn giản nhưng tinh tế và đẹp mắt.
  • Ấm có đường nét tròn, dứt khoát. Thân ấm phình trên, hẹp dưới, được phân chia bởi đường tròn sắc nét.
  • Vòi ấm vươn dài, rót nước có lực, dòng chảy đều và suôn.
  • Quai ấm được chế tác ấn tượng, tạo sự thu hút đặc biệt với người quan sát.

Hình dáng ấm tử sa – Ấm Cúc Lôi

  • Cúc Lôi là loại ấm tử sa có hoa văn hình múi.Trong nghệ thuật ấm tử sa, hoa văn hình múi mộc mạc mà tinh tế. Nó được rất nhiều nghệ nhân và trà nhân yêu thích.
  • Ấm Cúc Lôi được nhiều người yêu thích còn ở chất đất tạo nên nó. Đất được dùng làm ấm Cúc Lôi được lựa chọn tỉ mỉ, có màu sắc tinh khiết và mịn màng.
  • Việc tạo tác hoa văn trên ấm Cúc Lôi tương đối khó. Nó đòi hỏi các cánh hoa phải rõ ràng và đồng đều.
  • Thân ấm Cúc Lôi được chia thành hai phần bằng nhau. Hoa văn ở phần trên và phần dưới đối xứng nhịp nhàng.
  • Quai và vòi ấm Cúc Lôi vươn ra xa. Điều đó, tạo cảm giác chiếc ấm giống như một con chim đang bay.
  • Nắp ấm Cúc Lôi có điều đặc biệt là hoa văn của nắp đối xứng với hoa văn của thân ấm. Nhìn từ các hướng ta thấy được sự nối tiếp giữa nắp và thân ấm rất tự nhiên.
  • Ấm phỏng theo hình hoa cúc rất độc đáo, tuy đơn giản mà tinh tế.
  • Nắp ấm khít, dù nghiêng một góc lớn cũng không sợ rơi ra khỏi thân.
  • Quai ấm cong tròn dễ cầm. Vòi ấm chĩa góc vừa phải, dòng chảy suôn và thẳng.
  • Ấm có hàng loạt ưu điểm vượt trội: Dùng pha trà không mất đi nguyên vị của trà; sắc, hương, vị giai uẩn; thành ấm có nhiều lỗ thông khí kép nhỏ li ti; dùng lâu ngày có thể hấp thu mùi vị trà, chỉ cần chế nước sôi vào là có hương vị trà; nước trà trong ấm để quên không bị thiu; ấm sử dụng càng lâu càng phát màu; chịu được biến động nhiệt độ nóng, lạnh tức thì.
Hình dáng ấm tử sa
Hình dáng ấm tử sa – Ấm Cúc Lôi

Hình dáng ấm tử sa – Ấm Biển Phúc

  • Hoa văn và hình dáng ấm tử sa rất đa dạng và phong phú. Mỗi loại lại mang một nét độc đáo riêng biệt. Ấm Biển Phúc là loại ấm tử sa được người Nhật ưa chuộng. Họ thích ấm Biển Phúc bởi nó là ấm có công năng hoàn hảo.
  • Ấm Biển Phúc có bụng lớn, miệng rộng, nó thuận tiện khi pha các loại trà của Nhật như trà Lục.
  • Thân ấm cao vừa phải, thành mỏng, miệng rộng. Người Nhật xưa rất thích dùng dáng ấm này. Họ cho rằng bụng ấm rộng thích hợp pha các loại Lục trà, rất dễ tháo trà, tay ấm thuận tiện, dễ cầm, khi cầm mang lại cảm giác rất dễ chịu, chắc chắn.
  • Bên cạnh đó, ấm Biển Phúc còn có ưu điểm là dòng nước tròn và dài như một sợi dây.
  • Tổng thể ấm đối xứng và cân bằng. Khi nhìn từ trên xuống sẽ thấy nắp, vòi, núm, thân đều tròn. Nhìn như những đường gợn sóng đồng tâm rất đẹp mắt.
  • Ấm Biển Phúc được làm bằng chất đất tốt. Kỹ thuật làm ấm tinh xảo, tạo hình đẹp, độ khó cao, dễ dùng dễ thưởng. Lợi ấm dài, nắp ấm khít, khi nghiêng một góc lớn cũng không rơi khỏi ấm.
Hình dáng ấm tử sa
Hình dáng ấm tử sa – Ấm Biển Phúc

Hình dáng ấm tử sa – Ấm Trụ Sở

  • Ấm Trụ Sở/Chân trụ đá là một loại ấm do Man Sinh tạo ra. Nguồn gốc của loại ấm tử sa Trụ Sở là từ ấm Trụ Sở được dùng phổ biến trong thời xưa.
  • Trụ Sở là hòn đá kê dưới mỗi cột đá để tránh cột bị ẩm ướt, mục nát. Ngoài mục đích chống ẩm ướt, mối mọt cho các cột đồng thời cũng là vật kê nhằm mục đích chịu lực cho cột khỏe hơn. Cho nên, người xưa rất coi trọng nó.
  • Cùng với thời gian, Trụ Sở không còn là một hòn đá kê thông thường. Nó đã được nâng lên một tầm cao mới của nghệ thuật. Được điêu khắc, chạm trổ với kiểu hoa văn đa dạng. Ấm Trụ Sở trở thành một tác phẩm nghệ thuật hoàn hảo.
  • Ấm Trụ Sở đạt được sự mới mẻ và tinh tế trong nghệ thuật chế tạo ấm tử sa. Có thể nói, cách tạo hình ấm Trụ Sở khỏe khoắn mà trang nhã. Hình ảnh chân trụ đá vốn có ý nghĩa tượng trưng cho sự chắc chắn và bền vững với thời gian.
Hình dáng ấm tử sa
Hình dáng ấm tử sa – Ấm Trụ Sở

Hình dáng ấm tử sa – Ấm Chuyên Phương

  • Ấm Chuyên Phương được chế tác vào khoảng cuối triều Minh. Nó do cao thủ làm ấm thời bấy giờ là Hứa Long Văn tạo ra.
  • Hình dáng ấm tử sa Chuyên Phương vuông vắn khá kinh điển. Ấm từng được lưu truyền ở Nhật.
  • Ấm Chuyên Phương được coi là một trong những loại ấm hoàn hảo nhất. Thân ấm vuông và cao, đường nét bề mặt thì ngay ngắn, thanh thoát, mềm mại. Nó khiến cho người quan sát cảm giác của sự thẳng thắn, cương trực. Miệng ấm Chuyên Phương có hình vuông rất tự nhiên, quai ấm vững chắc. Núm nắp ấm giống như một cái cầu trên nắp ấm. Nắp ấm phẳng và khít, do vậy, dù nghiêng một góc lớn cũng không bị rơi ra khỏi thân ấm.
  • Tổng thể ấm Chuyên Phương dễ nhìn, có hồn và toát lên nét tinh tế hiếm thấy. Hơn nữa, ấm có khả năng hấp thụ và lưu giữ hương vị trà tốt. Trà để lâu trong ấm không lo bốc mùi hay bị mốc.
Hình dáng ấm tử sa
Hình dáng ấm tử sa – Ấm Chuyên Phương

Hình dáng ấm tử sa – Ấm Tập Ngọc

  • Tập Ngọc là loại ấm tử sa do Cao Hải Đường và Châu Quế Trân tạo ra năm 1978. Ấm thể hiện vẻ đẹp pha trộn giữa văn hóa truyền thống với các hoa văn cổ ngọc và nét đẹp thẩm mỹ hiện đại .
  • Đồ dùng bằng ngọc là chủ đề chế tác ra hình dáng ấm tử sa Tập Ngọc.
  • Ấm Tập Ngọc có thân dạng hình trụ bằng nhìn như ép hai miếng ngọc lại với nhau. Đường nối là đường gân giữa thân ấm.
  • Đáy ấm là hình trụ nhỏ hơn co lại vuông góc với thân ấm.
  • Vòi ấm và quai ấm tạo dáng vuông bo tròn góc, có thêm hoa văn như cổ ngọc.
  • Nắp ấm có núm cung tròn tạo tác hình cá có khuyên tròn như vòng ngọc bích. Toàn thân ấm toát lên cách trang trí hài hòa, thanh lịch và tinh tế.
  • Ấm thường được nhà nước Trung Hoa chọn làm lễ phẩm ngoại giao.
  • Hiện nay, ấm Tập Ngọc được biến thể vẫn có dáng giống ấm Tập Ngọc ban đầu. Vòi ấm bo tròn, nắp ấm như một viên ngọc. Ấm có bố cục vững chắc, thân hình mềm mại. Tập Ngọc biến thể được khắc hình con Rồng chạy quanh thân ấm. Đồng thời, hình ảnh đó là để tạo điểm nhấn cho ấm. Nắp ấm khít chặt với miệng ấm, khi nghiêng một góc lớn cũng không bị rơi khỏi thân.
  • Khả năng thẩm thấu và lưu giữ hương trà tốt. Càng dùng lâu ấm lại càng có giá trị về mặt vật chất và tinh thần. Ấm Tập Ngọc vừa là một loại trà cụ vừa là một tác phẩm nghệ thuật độc đáo. Các chi tiết trên ấm đạt độ hoàn mỹ, tinh xảo. Các hạt khoáng tử sa hiện rõ trên thân ấm.
  • Dấu triện của tác giả được khắc dưới đáy, nắp và quai ấm.
Hình dáng ấm tử sa
Hình dáng ấm tử sa – Ấm Tập Ngọc

Hình dáng ấm tử sa – Ấm Tuyền Lô/Tuyền Lư

  • Hình dáng ấm tử sa Tuyền Lô giống như chiếc lư đốt trầm bằng đồng.
  • Phong cách ấm khá nặng nề với những đường cong mạnh mẽ.
  • Tổng thể ấm vuông tròn. Tức là, trong vuông có tròn.
  • Đây là một trong những hình dáng ấm tử sa khó làm, khó nung. Bởi vậy, ấm này không được phổ biến trên thị trường.
  • Hiện nay, ấm Tuyền Lô có nhiều biến thể, tuy nhiên, vẫn giữ được dáng truyền thống của ấm. Phần núm nắp ấm được biến tấu thành đường cong nhẹ như hình cây cầu. Phần quai và vòi cũng được làm theo dáng vuông vuốt cong nhẹ các góc.
Hình dáng ấm tử sa
Hình dáng ấm tử sa – Ấm Tuyền Lô/Tuyền Lư biến thể

Hình dáng ấm tử sa – Ấm Thúc Sài Tam Hữu

  • Tên gọi “Thúc Sài Tam Hữu” thực ra là từ ba dáng của cây Tùng, Trúc, Mai mà thành. Ấm còn có tên gọi khác là “Tuế Hàn Tam Hữu” – Ba người bạn trong mùa Đông. Ý nghĩa là chỉ tinh thần đương đầu với mùa Đông khắc nghiệt của thiên nhiên.
  • Thân ấm được phỏng theo ba đoạn cây Tùng, Trúc, Mai trong một thể thống nhất. Những đoạn cây Tùng với vảy sần sùi, lá Tùng, cành Mai, hoa Mai và những đoạn Trúc có cành, có lá được khắc họa vô cùng tỉ mỉ. Tất cả được xếp xen lẫn nhau, tưởng chừng như phức tạp nhưng lại quy củ, gọn gàng.
  • Quai ấm là cành Tùng uốn gập lại giống như sừng con Rồng. Vòi ấm là cành mai với những nhánh nhỏ trông rất tự nhiên.
  • Núm nắp ấm trông giống như một đốt Trúc tinh tế. Trên các thân cây có những hốc nhỏ. Trên nắp ấm còn có một đôi sóc nhỏ tinh nghịch.
  • Ấm Thúc Sài Tam Hữu có sự hiên ngang, trường tồn của Tùng, sự tao nhã của Trúc và tiết hạnh của Mai. Đó chính là những phẩm chất cao quý của con người.
  • Năm 1989 chiếc ấm này đã được in trong một bộ tem có tên là “Nghi Hưng Tử Sa Đào”. Tức là “những sản phẩm gốm Tử Sa đáng được lưu truyền”.
Hình dáng ấm tử sa
Hình dáng ấm tử sa – Ấm Thúc Sài Tam Hữu

Hình dáng ấm tử sa – Ấm Tứ Phương, Lăng Hình Tứ Phương và Á Minh Tứ Phương

Hình dáng ấm tử sa Tứ Phương

  • Là một trong những ấm có nhiều biến thể. Phiên bản chuẩn nhất của ấm Tứ Phương giống như hình hai Kim Tự Tháp úp phần dưới lại với nhau tạo thành đường sống thẳng ở giữa.
  • Tất cả các mặt của Kim Tự Tháp rất phẳng. Điều đó giúp cho việc sáng tác cho các thư pháp gia và họa sĩ.
  • Tổng thể ấm có 8 mặt chia trên, dưới và bốn phía.
  • Vòi, núm, quai ấm có hình cung mạnh mẽ mà uyển chuyển.

Hình dáng ấm tử sa Lăng Hình Tứ Phương

  • Lăng Hình Tứ Phương là một dáng ấm khó làm. Nó là dáng ấm đẹp, được đánh giá cao và đáng được đưa vào bộ sưu tập của những người chơi ấm tử sa.
  • Tổng thể ấm như một Kim Tự Tháp. Bốn điểm gồm đỉnh nắp ấm, nắp, vai và đáy ấm phải cùng nằm trên một đường thẳng. Nó tượng trưng cho thời gian luân chuyển vô tận.
  • Ấm Lăng Hình Tứ Phương chuẩn phải có các đường thẳng tắp ở bốn góc. Ấm không bị bẹt hay vẹo. Vòi ấm thẳng, dòng nước mạnh. Quai ấm cứng, vuông vắn dễ cầm.
  • Tổng thể thân ấm Lăng Hình Tứ Phương toát ra được sự hài hòa và chính xác tuyệt đối của các đường nét, góc cạnh.
  • Người ta thường khắc hoa văn ở hai mặt bên của ấm.

Hình dáng ấm tử sa Á Minh Tứ Phương

  • Á Minh Tứ Phương có tổng thể cứng cáp, mạnh mẽ.
  • Hình dáng ấm trà tử sa Á Minh Tứ Phương khá vuông, thân ấm thẳng đứng lên. Có thể nói đây là chiếc ấm vuông toàn bộ từ
  • Hai bên mặt ấm là khoảng không gian rộng rãi để nghệ sĩ đề thơ và vẽ tranh.
  • Dòng nước chảy cứng như hình dáng của ấm.
Hình dáng ấm tử sa Lăng Hình Tứ Phương
Hình dáng ấm tử sa – Lăng Hình Tứ Phương

Hình dáng ấm tử sa – Ấm Cấp Trực

  • Ấm Cấp Trực có dáng thẳng, thu vào ở phía trên.
  • Đây là loại ấm có cổ ngắn, vòi ấm nhô lên cao. Quai ấm cầm rất thuận tiện. Quai ấm có hình dáng giống cái tai.
  • Miệng ấm và nắp ấm rất khít. Đáy ấm ngay ngắn, về kỹ thuật rất được chú trọng.
  • Ấm Cấp Trực thể hiện ý vị sâu lắng, mộc mạc cổ sơ. Đồng thời, nó toát lên vẻ đẹp lộng lẫy. Nó như thể hiện tinh thần hiên ngang, chính trực . Việc tạo hình thu nhỏ ở phía trên đã tạo ra sự thay đổi biến hóa tạo được sự so sánh giữa to và nhỏ, gữa đường thẳng và đường cong rất rõ ràng.
Hình dáng ấm tử sa
Hình dáng ấm tử sa – Ấm Cấp Trực

Hình dáng ấm tử sa – Ấm hình dáng quả Phật Thủ

  • Ấm Phật Thủ được chế tác đầu tiên khoảng trước năm 1300.
  • Nguồn gốc ấm tử sa Phật Thủ xuất phát từ hang đá Long Môn. Ở bảo tàng hang đá Long Môn có trưng bày tượng một quả phật thủ. Tượng quả phật thủ này nhỏ như bông hoa lan. Nhìn vào bức tượng quả phật thủ ta cảm nhận một cái gì đó tâm linh. Nó khiến ta nghĩ đến Phật Như Lai trong truyện Tây Du Ký.
  • Tạo hình ấm dáng Phật Thủ giống như bàn tay của Phật. Cái đẹp của ấm chính là những đường nét tạo tác công phu, tinh tế.
  • Thân ấm có hình tròn, hoa vân quả phật thủ.
  • Vòi với quai hình cành cây phật thủ được khắc họa chi tiết, sinh động.
  • Tạo hình trau chuốt, vòi ấm một khúc, nước chảy thành dòng đều và suôn.
  • Ấm tượng trưng cho “phúc lộc song quyền, cha truyền con nối”.
Hình dáng ấm tử sa
Hình dáng ấm tử sa – Ấm hình dáng quả Phật Thủ

Trung Quốc là nơi đã tìm ra đất tử sa và những chiếc ấm tử sa đầu tiên được hình thành từ hơn 1000 năm trước. Sự sáng tạo của nghệ nhân là vô hạn. Theo đó, hình dáng ấm tử sa cũng phong phú hơn cùng với sự sáng tạo của nghệ nhân và dòng chảy thời gian. Các kiểu dáng ấm tử sa ra đời nhằm phục vụ nhu cầu, thị hiếu của đa dạng khách hàng. Ấm tử sa có giá thành cao hơn so với các loại ấm khác bởi lẽ chúng ta bỏ tiền ra mua một tác phẩm nghệ thuật chứ không phải là ấm pha trà thông thường nữa…/.

LIÊN HỆ: HIỆP HỘI GỐM SỨ

Địa chỉ: Số 166 – Giang Cao – Bát Tràng – Gia Lâm – Hà Nội

Hotline: 0977.098.023

Tổng đài tư vấn 24/7:  08888.56689

Fanpage: https://www.facebook.com/hiephoigomsu/

 

 

Summary
Hiệp Hội Gốm Sứ - Hình dáng ấm tử sa nổi tiếng (P4)
Article Name
Hiệp Hội Gốm Sứ - Hình dáng ấm tử sa nổi tiếng (P4)
Description
Ấm tử sa là một phần không thể thiếu trong bộ trà cụ của những người sành trà. Với hàng loạt các ưu điểm vượt trội, ấm tử sa đã chinh phục cả những khách hàng khó tính nhất. Hình dáng ấm tử sa vô cùng đa dạng. Mỗi kiểu dáng khi được nghệ nhân khắc hoa văn, thơ, thư pháp sẽ biến thành tác phẩm nghệ thuật thực sự.
Author
Publisher Name
HIỆP HỘI GỐM SỨ
Publisher Logo
Zalo: 0977.098.023
Chat Facebook
Gọi điện ngay